In de wet staat dat gemeenten ten behoeve van een goede ruimtelijke ordening bestemmingsplannen vaststellen. Wat een goede ruimtelijke ordening is, staat niet letterlijk omschreven in de wet noch in het Besluit ruimtelijke ordening. Wel hebben zowel de inhoudelijke als de procedurele vereisten allemaal te maken met een goede ruimtelijke ordening.

belangenafweging
Ruimtelijke ordening is de verdeling van de ruimte voor verschillende functies. Daarbij worden keuzes gemaakt omdat ruimte schaars is. Met dat doel, worden alle ruimtelijk relevante aspecten op een rij gezet (geordend) en belangen afgewogen. Want belangen kunnen tegenstrijdig zijn. Deze belangenafweging is de ruimtelijke ordening. Bij een goede belangenafweging moet altijd duidelijk zijn waar welke functie is, en waarom die functie nodig is (nut en noodzaak) en nu juist op die plek is gelegen.

wat waar en waarom daar
Met andere woorden, er moet altijd een antwoord zijn op de vragen “Wat waar en waarom daar”. Dit antwoord moet te vinden zijn in de toelichting bij een ruimtelijk plan zoals het bestemmingsplan.

onderzoek
In het verlengde hiervan geeft het Besluit ruimtelijke ordening aan dat je van meet af aan onderzoek moet doen naar de uitvoerbaarheid van het bestemmingsplan. Een aantal ruimtelijke relevante (onderzoeks)aspecten bij bestemmingsplannen zijn:

• Beleid van rijk, provincie, gemeente en waterschap; afwijken kan niet zondermeer;
• Archeologische waarden moeten zijn onderzocht en moeten soms bewaard blijven;
• Bodem moet schoon genoeg zijn voor de gewenste bestemming;
• Externe veiligheid is de kans op een dodelijk ongeval in de omgeving van een gevaarlijke bron zoals bijvoorbeeld een LPG station en mag niet te groot zijn;
• Financiële haalbaarheid: je moet kunnen betalen wat je bedenkt;
• Flora en fauna  in én om het plangebied en leefgebieden mogen niet zondermeer worden aangetast;
• Geluid van (spoor)wegen en bedrijven mag niet boven in de wet (Wet milieubeheer) gestelde waarden komen;
• Geurhinder van agrarische bedrijven mag niet boven bepaalde waarden uitkomen;
• De ontsluiting van een gebied, de doorstroming van wegen en de parkeergelegenheid moeten moeten goed zijn geregeld;
• Water moet aantoonbaar een onderdeel van het plan(proces) zijn.

jurisprudentie
Alle uitspraken van onder andere de Raad van State over bestemmingsplannen samen (jurisprudentie) vormen een beeld van wat in Nederland onder een goede ruimtelijke ordening wordt verstaan. Via de links onder het kopje rechtspraak, achter de knop websites, kunt u zoeken in een groot aantal uitspraken. Doordat er elke dag nieuwe uitspraken worden gedaan, verandert dit beeld ook constant. Dat is niet raar, want de ruimte waarin we leven verandert ook constant doordat de behoefte aan ruimte ook continue verandert.